Yemek.com

Susam

susam yagi

Pedeliaceae familyasından gelen susam, boyu 50-250 santimetreye kadar uzayabilen, tohumlarından yağ elde edilen, bir yıllık bir bitki türüdür. Ana yurdu Afrika olarak bilinen susamı çok eski çağlardan bu yana tarımı yapılmaktadır. Pembemsi veya beyaz renkte çiçekler veren bitkinin kapsül şeklinde meyveleri bulunur.

Yaprak kenarları düz ya da dilimli haldedir. Günümüzde susam üretiminde başı çeken ülkeler; Meksika, Çin, Hindistan, Venezuela ve Sudan'dır. Türkiye'de ise Marmara, Ege, Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu Bölgelerinde yetiştirilir. Şanlıurfa, ülkemizde en çok susam üretilen bölgedir.

Susam Nasıl Kullanılır?

Susam bitkisinin tohumlarından çıkarılan yağ, hem yemeklik olarak hem de kozmetik, sabun ve ilaç sanayisinde kullanılır. Küspesinden ise hayvan yemi olarak istifade edilir. Pasta ve ekmek gibi unlu besinlerin üzerine süs olarak serpilen susam tohumu, aynı zamanda tahinin ana malzemesidir.

Küncü olarak da adlandırılan susam, başta simit olmak üzere, kurabiye, börek, çörek gibi birçok hamurişine eklenmektedir. Ezilerek tahin haline getirilen susam, tahin helvası yapımında kullanılır. Cilt ve saç bakımı için de tercih edilebilen susam yağı, besleyici, nemlendirici ve tedavi edici özellikleri ile sıklıkla tercih edilir.

Susamın faydaları nelerdir?

- C, E ve A vitaminleri yönünden zengin olan susam; magnezyum, potasyum, kalsiyum ve bol miktarda demir ihtiva eder.

- Kandaki glikoz miktarını düzenler ve diyabeti önler.

- Kansızlık tedavisine yardımcı olur, demir eksikliğinin neden olduğu halsizlik ve yorgunluğu giderir.

- Susam ve susam tohumlarının bileşimindeki doymamış yağlar, kötü kolasterol seviyesini iyileştirerek, kalp ve damar hastalıklarına karşı vücudu savunur.

- Tıpkı haşhaş gibi bol miktarda lif içeren susam, sindirim sistemini aktive eder ve kabızlığı iyileştirmeye yardımcı olur.

- Düzenli susam tüketiminin, kolorektal tümör ve kolorektal kanser oluşumunu önlediği söylenmektedir.

- İyi bir kalsiyum kaynağı olduğu için kemik ve diş sağlığı üzerinde olumlu tesire sahiptir.

- Göz sağlığı ve karaciğer faaliyetleri için hayati önem taşıyan vitamin ve mineralleri bünyesinde barındırır.

Susamın zararları nelerdir?

Susam, yoğun miktarda yağ içeren bir bitkidir. Bu nedenle, başta kilo alımı olmak üzere pek çok sağlık sorununa neden olabilir. Herhangi bir hastalıktan ötürü düzenli ilaç kullanan kişilerin düzenli olarak susam tüketmeden önce mıutlaka doktora danışması gerekmektedir. Susamın kompleks protein yapısı, bası hassas bünyelerde alerjiye yol açabilmektedir.

Fazla tüketimi halinde tansiyon, baş dönmesi ve deri döküntüsü gibi yan etkileri gözlenebilen susam, yine aşırı tüketime bağlı olarak ciltte yağ üretimini tetikleyerek sivilcelere sebep olabilmektedir. Bunu önlemek için, susam yağının cilde 2-3 ay gibi uzun bir süre boyunca uygulanmasından kaçınılması önerilmektedir.